funkcje śliny

Funkcje śliny – z czego składa się ta wydzielina i czemu właściwie służy?

Anna Wiktor
Podstawowe funkcje śliny to działanie trawienne, ochronne, immunologiczne i buforowe. Ta wydzielina pochodząca z jamy ustnej zawdzięcza swoje działanie swoim licznym składnikom, takim jak enzymy i immunoglobuliny.

Czy wiesz, że Twój organizm wytwarza około jednego litra śliny w ciągu doby? Wydzielanie śliny to ciągły proces, który nie kończy się przez całe życie. Jest to jeden z najważniejszych płynów w organizmie. Czy wiesz jakie są główne funkcje śliny? Po przeczytaniu tego artykułu z pewnością bardziej docenisz jej znaczenie.

Skład śliny

Ślina produkowana jest przez przyuszne, podjęzykowe i podżuchwowe ślinianki oraz niewielkie gruczoły znajdujące się w śluzówce jamy ustnej. Odczyn śliny waha się około 6,6 pH. Wydzielinę tę tworzą następujące składniki:

  • woda – w aż 99%;
  • białka;
  • enzymy – amylaza, lipaza, rybonukleaza, poroteazy;
  • jony wapnia, fluorkowe, fosforanowe, węglanowe, sodu, potasu, chlorkowe;
  • mucyny;
  • przesięk surowiczy;
  • wydzielina z nosa i gardła;
  • złuszczone komórki nabłonka;
  • leukocyty;
  • różne drobnoustroje;
  • resztki spożywanego pokarmu.

Funkcje śliny

Ślina pełni szereg różnych funkcji, a każda z nich jest równie ważna jak poprzednia. Główne funkcje śliny to:

  • trawienie – zawarte w niej mucyny pomagają formułować poszczególne kęsy, które następnie transportowane są w kolejne obszary przewodu pokarmowego. Jednak nie oznacza to wyłącznie nawilżania jedzenia. Ślina zawiera enzymy, które wstępnie trawią wielocukry, zanim te dostaną się do żołądka;
  • ochrona błony śluzowej i zębów – dzięki swoim właściwościom nawilżającym i antybakteryjnym łagodzi podrażnienia, przyspiesza gojenie oraz zapezpiecza przed oparzeniami i urazami mechanicznymi. Dodatkowo, przeciwdziała nadmiernemu ścieraniu się zębów i pomaga je reminalizować;
  • wspieranie odporności – w ślinie zawarte są immunoglobuliny klasy IgA, IgG i IgM. Stanowią one pierwszą linię obrony przeciwko szkodliwym bakteriom i wirusom. Wydzielina z ust działa też antyoksydacyjnie – zmniejsza aktywność wolnych rodników i reaktywnych związków tlenu;
  • buforowanie, czyli utrzymywanie równowagi kwasowo-zasadowej w jamie ustnej – na lekko kaśnym poziomie 5,7-6,2 pH. Jest to bardzo ważna funkcja śliny, która przeciwdziała uszkodzeniom szkliwa. Kwasy organiczne pochodzące z różnych pokarmów przyczyniają się do rozwoju bakterii próchniczych. 
Zobacz też:
Metody szczotkowania zębów, czyli jak dbać o higienę jamy ustnej, by sobie nie zaszkodzić?

Ślina to także bardzo wartościowy materiał diagnostyczny. Jej zaletą jest możliwość bezinwazyjnego pobierania próbek. Na podstawie jej ilości i jakości można określić m.in. ryzyko próchnicy, zawartość szkodliwych bakterii, stężenie leków i substancji uzależniających we krwi, a nawet obecność niektórych chorób.

Jak widzisz, funkcje śliny są nieco bardziej złożone, niż mogłoby się wydawać. Wydzielina ta jest niezbędna do prawidłowego działania jamy ustnej. Dodatkowo stanowi dla lekarzy cenny materiał diagnostyczny. Poprzez jej badanie można dokładnie poznać stan zdrowia organizmu, bez konieczności sięgania po bardziej inwazyjne metody diagnostyczne.


Może Cię także zainteresować:
Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Poprzedni artykuł
jama ustna budowa

Jama ustna – budowa i podstawowe funkcje. Poznaj choroby jamy ustnej oraz sposoby na ich unikanie

Następny artykuł
ćwiczenia na bruksizm

Rozluźnij się! Poznaj ćwiczenia na bruksizm i uwolnij się od zgrzytania zębami

Podobne artykuły