nadziąślak

Nadziąślak – przyczyny, objawy i leczenie. Czy to zmiana nowotworowa? Poznaj często występującą chorobę jamy ustnej

Jakub Kaczmarek
Nadziąślaki to łagodne zmiany, które kiedyś kwalifikowano jako nowotwory. Na szczęście w prosty sposób można zapobiec ich powstawaniu. Przeczytaj artykuł i dowiedz się jak je rozpoznać oraz leczyć.

Pojawianie się guzków w okolicy dziąseł to powód do przeprowadzenia dogłębnej diagnostyki. Nadziąślak jest łagodną zmianą, jednak należy dokładnie go zbadać, aby wykluczyć poważniejsze choroby. Z artykułu dowiesz się, jak zapobiec powstawaniu guzków i co zrobić, jeśli już się pojawią.

Nadziąślak – czym jest?

Nadziąślak to choroba dziąsła, która występuje najczęściej w postaci zmiany zapalno-rozrostowej dziąseł. Pojawia się zazwyczaj w okolicy zębów a rzadziej na bezzębnych odcinkach. Czasem można go zauważyć w okolicach implantów. Niegdyś uważano go za zmianę nowotworową, jednak obecnie przypisuje mu się charakter odczynowy. Możliwych przyczyn powstawania takich guzków jest wiele i przedstawimy je w dalszej części tekstu.

Nadziąślaki najczęściej są zlokalizowane w okolicy brodawek międzyzębowych, przednim odcinku szczęki i opisywane są jako guzki, zgrubienia lub narośle na dziąśle. Są zmianami uszypułowanymi, żywoczerwonymi lub przybierającymi kolor podłoża. Na powierzchni guza czasem pojawia się owrzodzenie, co może świadczyć o nowotworowym charakterze zmiany, dlatego zawsze niezbędna jest dogłębna i wnikliwa diagnostyka.

Rodzaje nadziąślaków

Można wyróżnić kilka podstawowych typów nadziąślaków. Najczęściej spotykanym typem jest zapalny. Dotyka on przedstawicieli wszystkich grup wiekowych bez względu na płeć. Rośnie powoli, osadzony jest na szypule i nie sprawia bólu. Może krwawić podczas mycia zębów, ale ciężko go rozpoznać, ponieważ najczęściej przybiera kolor błony śluzowej, którą porasta.

Zobacz też:
Periodontologia – co to jest leczenie periodontologiczne i czym właściwie zajmuje się periodontolog?

Nadziąślak włóknisty to kolejna faza po stanie zapalnym. Jest wyraźnie bladoróżowy, łatwo go dostrzec gołym okiem i charakteryzuje go większa twardość niż poprzednika.

Ziarniniak olbrzymiokomórkowy to wyraźna narośl, granatowa lub brunatna, która krwawi pod naciskiem, ponieważ jest bardzo dobrze ukrwiona. Bardzo często sprawia ból pacjentowi i należy szybko zająć się jej usunięciem. Nadziąślaki olbrzymiokomórkowe wywodzą się z więzadeł przyzębnych lub błony śluzowej.

Czwarty rodzaj to tak zwany nadziąślak wrodzony najczęściej dotykający noworodki. Może mieć nawet kilka centymetrów, dlatego jest łatwy do zaobserwowania. W niektórych przypadkach ulega samoistnemu wchłonięciu i nie wymaga leczenia. Przypuszcza się, że może mieć podłoże genetyczne, szczególnie jeśli matka doświadczyła nadziąślaka ciążowego. Rzadziej spotyka się nadziąślaka ziarninowego, o którym stomatolodzy nie wiedzą jeszcze zbyt wiele.

Nadziąślak ciążowy – naczyniakowaty

Nadziąślak ciążowy jest odrębnym typem zmian jamy ustnej. To szybko rosnący guz pojawiający się u kobiet w pierwszym i drugim trymestrze ciąży. Narośle tego rodzaju mogą przybrać rozmiar utrudniający normalne funkcjonowanie. Powstaje na skutek zwiększonej podczas ciąży odpowiedzi zapalnej. Jest bardzo unaczyniony dlatego łatwo krwawi na skutek nacisku lub urazu.

Postępowanie w przypadku nadziąślaka ciążowego uzależnione jest od wielkości, bolesności i ogólnych dolegliwości, których przysparza. Zaleca się przede wszystkim wyeliminowanie przyczyny powstania guza. Jeśli nie jest bardzo uciążliwy, dentysta może go pozostawić do obserwacji, ponieważ w większości przypadków zmiany znikają po urodzeniu dziecka. Jeżeli narośl jest duża, może zaistnieć konieczność jej chirurgicznego usunięcia.

Zobacz też:
Kieszonka dziąsłowa – co to takiego? Jak leczyć kieszonkę zębową?

Przyczyny powstawania guzów na dziąśle

Przyczyn powstawania nadziąślaków jest wiele. Czasem spowodowane są nadużywaniem alkoholu lub paleniem papierosów. Jednak najczęściej tworzą się w odpowiedzi na urazowe działanie kamienia nazębnego, uzupełnień protetycznych, źle wykonanych plomb czy ostrych brzegów zniszczonych zębów. Mogą być też wywoływane przez zaburzenia immunologiczne czy urazy mechaniczne dziąsła.

Duży wpływ na rozwój guzów mają też hormony. Dowodem na to jest występowanie nadziąślaków u kobiet w ciąży i korzystających z antykoncepcji hormonalnej. Narośle pojawiają się też u dzieci wymieniających mleczne zęby. Inną znaną przyczyną bywa niewystarczająca higiena jamy ustnej.

Jakie występują dolegliwości na skutek pojawienia się guza?

Nadziąślaki przede wszystkim utrudniają utrzymanie odpowiedniej higieny jamy ustnej na przykład szczotkowania czy nitkowania zębów. W przypadku dużych lub bolesnych guzów mogą pojawić się również problemy ze spożywaniem posiłków, prawidłową wymową oraz noszeniem protez zębowych. Jeśli umiejscowione są z przodu szczęki, mogą wpływać na wygląd pacjenta, a przez to również na jego samopoczucie. W skrajnych przypadkach pod wpływem nacisku narośli na zęby dochodzi do rozchwiania zębów lub zniszczenia kości.

W jaki sposób diagnozuje się nadziąślaki?

Nadziąślaki często wykazują cechy zmian nowotworowych, dlatego tak ważna jest dokładna i szczegółowa diagnostyka. Dentysta zacznie wizytę od dokładnego wywiadu. Jeśli podejrzewasz u siebie tego typu narośl, powinieneś szczerze odpowiadać na wszystkie pytania. Kolejnym etapem będzie badanie jamy ustnej w celu potwierdzenia istnienia guza. Lekarz powinien również zbadać węzły chłonne, a jeśli będą one powiększone niezbędna może się okazać biopsja.

Zobacz też:
Szyna relaksacyjna w leczeniu bruksizmu i zgrzytania zębami – rodzaje szyn

RTG pomoże ocenić resorpcję kości i zmiany w układzie kostnym szczęki, a badanie histopatologiczne wyciętego guza wykluczy lub potwierdzi zmiany nowotworowe oraz wykaże, z którym rodzajem nadziąślaka się borykasz.

Leczenie nadziąślaka

Leczeniem nadziąślaków zajmują się periodontolodzy, czyli dentyści specjalizujący się w chorobach przyzębia. Kuracja polega przede wszystkim na usunięciu zmiany skalpelem lub laserem, wraz z otaczającym ją marginesem zdrowej tkanki. Zabieg przeprowadza się pod znieczuleniem miejscowym. Narośle mają tendencję do nawrotów ze zdwojoną siłą, dlatego ważne jest, aby zostały dokładnie usunięte. W przypadku dużych zmian zlokalizowanych w przedniej części szczęki niezbędna może okazać się interwencja chirurga plastycznego, aby zachować estetykę twarzy.

Najważniejsza jest oczywiście profilaktyka i wyeliminowanie przyczyn powstania nadziąślaka. Należy utrzymywać właściwą higieny jamy ustnej, regularnie usuwać kamień nazębny, leczyć wszystkie ubytki i pojawiającą się próchnicę, a także zrezygnować z używek. Każdy pacjent, który przeszedł zabieg usunięcia narośli, zobligowany jest do regularnych kontroli, aby uniknąć nawrotów guza.

Istotna rola leczenia i higieny jamy ustnej

Nadziąślaki to tylko jedne z wielu dolegliwości powstające na skutek nieodpowiedniej higieny jamy ustnej. Afty, zapalenia dziąseł, grzybica języka, próchnica zębów czy nieświeży oddech to problemy będące w dużej mierze efektem nieprawidłowego dbania o swoje zęby. Często prowadzi to do o wiele groźniejszych schorzeń wymagających kosztownego i długotrwałego leczenia.

Zły stan uzębienia prowadzi do różnego rodzaju stanów zapalnych wpływających na cały twój organizm. W skrajnych przypadkach może mogą zakończyć się one nawet zgonem pacjenta. W najlepszym wypadku ich leczenie polega na wyrwaniu jednego lub kilku zębów i konieczności wstawienia kosztownych implantów albo niewygodnej, sztucznej szczęki.

Zobacz też:
Przetoka zębowa – przyczyny powstania, pierwsze objawy oraz leczenie

Jak dbać odpowiednio dbać o higienę jamy ustnej?

Aby odpowiednio zadbać o zdrowie zębów i całej jamy ustnej, należy dokładnie szczotkować zęby co najmniej dwa razy dziennie, po każdym posiłku. Najważniejsze jest dokładne mycie zębów przed położeniem się spać, ponieważ to właśnie w nocy w ciepłym i wilgotnym środowisku najchętniej rozwijają się różnego rodzaju bakterie.

Nie zapominaj także o nitkowaniu zębów, ponieważ szczoteczka dociera jedynie do 30 procent powierzchni twojego uzębienia, a pozostałą część z łatwością doczyścisz za pomocą nici. Regularnie odwiedzaj dentystę. Specjalista z łatwością dostrzeże niepokojące zmiany, ubytki czy choroby zębów, które na wczesnym etapie będą łatwe do wyleczenia.


Może Cię także zainteresować:
Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Poprzedni artykuł
laterogenia

Laterogenia, progenia, zgryz przewieszony – jak się leczy asymetrię szczęki? Czy aparat ortodontyczny wystarczy

Następny artykuł
złogi nazębne

Złogi nazębne – rodzaje, przyczyny powstawania, terapia

Podobne artykuły