gutaperka

Gutaperka — zastosowanie w stomatologii jako wypełnienie kanałów w zębach

Anna Wiktor
Gutaperka to najczęściej wybierany przez stomatologów materiał wypełniający. Jakie są zalety ćwieków gutaperkowych?

Gutaperka wykorzystywana jest przez stomatologów jako wypełnienie i uszczelnienie w leczeniu endodontycznym. Materiał występuje w systemach na ciepło, na zimno oraz w metodzie kondensacji termomechanicznej.

Na czym polega leczenie kanałowe?

Leczenie endodontyczne (kanałowe) polega na usunięciu (ekstyrpacji) zainfekowanej miazgi z kanałów korzeniowych zęba. Jest to leczenie warunkowe o dużej szansie powodzenia, pozwalające na uniknięcie ekstrakcji chorego zęba. Przebieg leczenia to kolejno otwarcie komory zęba w celu usunięcia martwej lub chorej miazgi, opracowanie kanału (przygotowanie do wypełnienia), osuszenie i wypełnienie kanału materiałem biozgodnym. Powszechnie stosowanym w endodoncji materiałem wypełniającym jest gutaperka. Pomimo istnienia wielu innych materiałów (np. popularny resilon), substancja daje najlepsze efekty leczenia i jest najłatwiejsza w użyciu przez stomatologów.

Gutaperka — co to za materiał?

Gutaperka to substancja pochodzenia naturalnego, pozyskiwana z soku mlecznego roślin takich jak gutaperkowiec (Palaquium gutta), zwięźla kulista (Mimusops balata) i eukomia wiązowata (Eucommia ulmoides). Gutaperkę można pozyskać również z rosnących na półwyspie europejskim trzmieliny brodawkowatej (Euonymus verrucosus Scop.) i trzmieliny zwyczajnej (Euonymus europaeus).

Tworzywo po podgrzaniu wykazuje właściwości termoplastyczne, dzięki którym świetnie sprawdza się jako stomatologiczny materiał wypełniający. Po podgrzaniu do 65°C zyskuje postać płynną, twardniejąc pod wpływem światła i powietrza. Pod względem plastyczności, wyróżnia się fazy alfa (płynna) i beta (twarda).

Zobacz też:
Piłowanie zębów – kiedy jest konieczne? Czy boli? Sprawdź, co musisz wiedzieć!

Zalety i właściwości gutaperki 

Dlaczego ćwieki z gutaperki są najpopularniejszym materiałem wypełniającym w leczeniu stomatologicznym? Do najważniejszych zalet należy biozgodność materiału, co znaczy, że będzie on dobrze tolerowany przez organizm i nie spowoduje podrażnienia tkanek okołowierzchołkowych lub stanu zapalnego. Ćwieki z gutaperki łatwo wprowadzić do kanału zęba i równie łatwo usunąć. Pozostałe korzystne właściwości gutaperki to:

  • dawanie kontrastu na zdjęciu RTG;
  • właściwości antybakteryjne;
  • stabilność objętościowa;
  • nierozpuszczanie się pod wpływem śliny;
  • nieprzebarwianie zębów.

Dzięki wysokiej termoplastyczności materiał stosowany jest również do wykonywania odcisków protetycznych, oraz w diagnostyce stanu miazgi zębowej. W tym przypadku stomatolog przykłada materiał w ciekłej fazie alfa, sprawdzając reakcję miazgi. Ćwieki gutaperkowe wprowadza się również w przetoki z możliwością swobodnego przesuwania się w kierunku zęba przyczynowego.

Poza gabinetem dentystycznym gutaperka wykorzystywana jest w produkcji klejów, piłek golfowych oraz gumy do żucia. 

Wady gutaperki

Ze stomatologicznego punktu widzenia, główną wadą gutaperki jest niska przyczepność do zębiny. Problem rozwiązuje się, stosując tworzywo w parze z odpowiednim uszczelniaczem wprowadzanym pomiędzy ćwieki a ściany kanału. Jako uszczelniacz wykorzystywane są głównie:

  • żywica epoksydowa;
  • cementy szkło-jonomerowe;
  • polimeryzaty wynilowe;
  • silikony na bazie tlenku cynku.

Gutaperka w leczeniu kanałowym

Gutaperka jest kluczowym elementem leczenia kanałowego. Materiał wprowadza się po oczyszczeniu komory zęba i kanałów z pozostałości stanu zapalnego miazgi. Ciekła gutaperka zostaje wpuszczona w powstałą po zębie jałową przestrzeń, szczelnie ją wypełniając. Do głównych metod stosowanych przez endodoncję należy metoda iniekcyjna (wstrzykiwanie gutaperki) oraz metoda kondensacji pionowej.

Zobacz też:
Stripping zębów – co to za zabieg i kiedy się go wykonuje? 

Brak wypełnienia w kanale korzeniowym może doprowadzić do ponownego nagromadzenia się bakterii i dalszych problemów z zębami pacjenta. Zainfekowany ponownie kanał lub zapalenie tkanek okołowierzchołkowych w większości przypadków wymagają ekstrakcji zęba. Plastyczne wypełnienie jałowej przestrzeni odcina za to system korzeniowy od drobnoustrojów chorobotwórczych. Należy jednak pamiętać, że wypełnienie z ćwieków gutaperkowych zawsze należy dodatkowo uszczelniać pastą typu sealer (żywica epoksydowa, cementy szkło-jonomerowe, polimeraty). Prawidłowo wykonane wypełnienie za pomocą gutaperki nie powinno dawać niepożądanych efektów i utrzymać się przez wiele lat.


Może Cię także zainteresować:
Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Poprzedni artykuł
wypełnienie kompozytowe

Wypełnianie kompozytowe – czym się charakteryzuje ten najpopularniejszy rodzaj wypełnień dentystycznych?

Następny artykuł
nieświeży oddech

Nieświeży oddech, brzydki zapach z ust? Poznaj przyczyny i leczenie nieświeżego oddechu

Podobne artykuły